به گزارش اجاره به نقل از مهر، در اقتصاد کلاسیک، انتظار می رود تکانه های شدید اقتصادی، به موازات کاهش قدرت خرید و افت تقاضا، موجی از نکول و تأخیر در تسویه بدهی های خرد را به همراه داشته باشد. با این وجود، بررسی داده های سرویس خرید اعتباری (BNPL) دیجی پی در مقاطع پرالتهاب سال ۱۴۰۴، تصویر متفاوتی را ارائه می کند. برپایه داده های انتشار یافته در گزارش سالانه ۱۴۰۴ گروه دیجی کالا، در مقاطعی که حجم خرید اعتباری تحت تأثیر شرایط بیرونی کاهش پیدا کرده، نرخ عدم پرداخت در بازه بررسی شده تغییر هم اندازه ای نداشته است. به بیان ساده تر، کاهش خرید جدید لزوما با افزایش عدم پرداخت تعهدات قبلی همراه نبوده است.
همین تفاوت، سوال مهم تری را مطرح می کند: آیا در شرایط پرنوسان، تصمیم برای «خرید نکردن» از تصمیم برای «پرداخت نکردن» جداست؟ بررسی روند خرید اعتباری و بازپرداخت کاربران دیجی پی می تواند سرنخ هایی برای پاسخ به این پرسش ارائه کند.
انقباض آگاهانه؛ بحران فقط تقاضا را تغییر نمی دهد
بحران های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی معمولاً اولین اثرشان را روی رفتار مصرف کننده می گذارند. در دوران ابهام و عدم قطعیت، مصرف کنندگان به صورت غریزی استراتژی «صبر و نظاره» را در پیش می گیرند. در این بازه های زمانی، اولویت اختصاص نقدینگی در خانوارها بسمت کالاهای اساسی و حفظ سپرده های نقدی تغییر می کند و خرید کالاهای بادوام یا غیرضروری که معمولاً از راه خدمات BNPL تامین مالی می شوند، عقب می افتد.
براساس آن چه در نمودار «رشد خالص فروش (NMV)» مشخص است، در آغاز سال ۱۴۰۴، روند خرید اعتباری درحال تغییر است و در حوالی بازه اثر جنگ ۱۲روزه، کاهش محسوسی دیده می شود. بعد از این نوبت، خرید اعتباری باردیگر گرایش فزاینده پیدا می کند و در ماه های بعد به سطوح بالاتری می رسد.
اما در ادامه سال، همزمان با بازه ای که در گزارش با عنوان «اثرات اتفاقات دی ماه» مشخص شده است، باردیگر تغییر در روند خرید دیده می شود. بعد از این نوبت، رشد خالص فروش بار دیگر افزوده می شود و در ماه های بعد به یکی از بالاترین نقاط نمودار می رسد. بالاخره، در بازه مشخص شده به عنوان «اثر جنگ ۴۰روزه» نیز کاهش دیگری در حجم خرید اعتباری دیده می شود. بدین سبب طبق این نمودار، حجم خرید اعتباری در مقابل تغییرات محیطی و شرایط حاکم بر جامعه، نوسان بیشتری نشان داده است.
این اتفاق چندان دور از انتظار نیست. خرید، بخصوص خریدهای غیرضروری، یکی از بخشهایی است که مصرف کننده می تواند در زمان افزایش نااطمینانی سریع تر آنرا تغییر دهد. فرد امکان دارد خریدی را که قرار بود امروز انجام دهد، به ماه بعد موکول کند یا اساسا از انجام آن صرف نظر کند.
آزمون اعتبارسنجی و مدیریت ریسک؛ واکاوی ثبات نرخ عدم پرداخت
نقطه عطف داده های سال ۱۴۰۴ دیجی پی، در رفتار کاربران بعد از دریافت اعتبار و در مرحله بازپرداخت نهفته است. بر مبنای نمودار «نرخ عدم پرداخت BNPL تا روز پنجم ماه»، با وجود سایه سنگین ریسک های محیطی و افت شدید تمایل به خریدهای جدید، ساختار بازپرداخت تعهدات پیشین گرفتار تزلزل نشده است. بااینکه در شرایط بحرانی، نوسانات کمی در تسویه های روزهای ابتدایی ماه مشاهده می شود، اما این تاخیرهای خرد هیچ گاه به نکول قطعی و افزایش معنادار مطالبات سوخت شده تبدیل نشده اند.
تحلیل این ثبات آماری از منظر کارشناسی، کارآمدی معماری مدلهای ارزیابی ریسک را در صنعت لندتک برجسته می کند. حفظ روند باثبات بازپرداخت ها در شرایط پرنوسان اقتصادی، حاکی از آنست که الگوریتم های اعتبارسنجی مبتنی بر داده، توانسته اند تناسب دقیقی میان سقف تسهیلات تخصیصی و توان مالی واقعی کاربران ایجاد کنند. براستی، عدم تغییر معنادار در نرخ نکول نشان میدهد که فرایند اختصاص اعتبار بر مبنای شناخت واقع بینانه از ظرفیتهای اقتصادی متقاضیان انجام شده است؛ به شکلی که کاربران حتی در زمان بروز تکانه های تورمی، انعطاف پذیری ضروری جهت مدیریت جریان نقدینگی و ایفای تعهدات خویش را حفظ نموده اند.
این داده ها را میتوان از زاویه رفتار مصرف کننده هم تحلیل کرد. خرید جدید یک تصمیم قابل تعویق است. فرد می تواند خریدی را که ضروری نیست، به هفته یا ماه بعد موکول کند و در شرایط نامطمئن، نقدینگی خویش را برای هزینه هایی که اولویت بیشتری دارند نگه دارد. اما تعهدی که از قبل ایجاد شده، تصمیمی از جنس دیگری است؛ پرداخت آن بخشی از برنامه مالی فرد را تشکیل می دهد و الزاما با تصمیم او برای کاهش خریدهای جدید تغییر نمی کند.
اعتباری که بر پایه اعتماد متقابل ساخته شد
برای یک سرویس BNPL، افزایش حجم خرید اعتباری طبیعتا یکی از شاخصهای مهم می باشد. اما رشد به تنهایی تصویر کاملی از عملکرد سرویس ارایه نمی دهد. در کنار این که کاربران چه میزان از اعتبار خود استفاده می نمایند، باید دید رفتار آنها در برابر تعهدات مالی نیز چه طور است.
سال ۱۴۰۴ از این منظر یک نمونه قابل توجه است. شرایط پرنوسان سال، در مقاطع مختلف روی میزان خرید اعتباری اثر گذاشت؛ اما این تغییر در حجم خرید، به یک افزایش پایدار در نرخ عدم پرداخت تبدیل نشد. براستی، این نمودارها بیشتر از هر چیز این نکته را ثابت می کند که مشتریان دیجی پی، خدمات BNPL را نه یک راهکار موقت برای فرار از هزینه ها، بلکه یک شریک مالی بلند مدت و تسهیل گر مداوم می دانند.
داده های تحلیلی سال ۱۴۰۴ دیجی پی فراتر از یک گزارش عملکرد شرکتی، بازتابنده مسیر درحال تکامل صنعت لندتک ایران است. کاهش مقطعی خریدهای اعتباری تحت تأثیر عوامل کلان بیرونی، واکنشی طبیعی و گریزناپذیر در بازار بود؛ اما آن چه ضامن بقا و تاب آوری یک نهاد مالی است، توانایی آن در برگرداندن سرمایه و کنترل نکول است. ثبات نرخ عدم پرداخت در یکی از پرنوسان ترین سالهای اقتصادی نشان میدهد که تمرکز بر توسعه سیستم های هوشمند مدیریت ریسک و جذب کاربرانی با رفتار مالی مسئولانه، توانسته است پایه های این پلت فرم را در مقابل تکانه های شدید بیرونی ایمن نگه دارد و مدلی پایدار از تامین مالی خرد را به نمایش بگذارد.
منبع: rentx.ir
